Afskaplega finnst mér það klunnalegt hjá Sjálfstæðisflokknum að vilja tvöfalda þjóðaratkvæðagreiðslu varðandi ESB.

Að kjósa um aðild er fullkomlega eðlilegt – að sjálfsögðu eiga svo veigamikil mál að vera sett í dóm þjóðarinnar. En að kjósa um hvort að við eigum að fara í aðildarviðræður er hvorki fugl né fiskur. Þótt að það sé engan vegin smávægileg ákvörðun, þá getur maður varla séð að ákvörðunin um að fara í viðræður um aðild snerti hagsmuni þjóðarinnar svo mikið að hún verðskuldi sérstaka þjóðaratkvæðagreiðslu. Fyrst Sjálfstæðismenn vilja á annað borð lækka þröskuldinn svo mikið eru þeir þá ekki komnir á hálan ís?  Hefðu þeir þá ekki átt að vilja þjóðaratkvæðagreiðslu um stríðsþátttöku Íslands í Írak? Eða Kárahnjúkavirkjun? NATO-aðild? EES-aðild?

Talandi um EES-aðildina. Árið 1992, þegar EES-samningurinn var til umræðu á Alþingi lagði Ingibjörg Sólrún Gísladóttir ásamt öðrum fram þingsályktunartillögu um að aðild Íslands að EES skildi vera sett í dóm þjóðarinnar. Sú tillaga var felld.

Í nefndaráliti varðandi málið, sem meðal annars Björn Bjarnason skrifaði undir, segir annars:

Allir meginþættir EES-málsins lágu skýrir fyrir við þingkosningarnar og kjósendur gátu einnig gert sér grein fyrir afstöðu einstakra þingmanna og flokka. Málið bar hátt í kosningabaráttunni. Þingmenn fengu því umboð í kosningunum til að ljúka málinu.
[...]
Með vísan til þess sem hér hefur verið sagt er lagt til að þessari tillögu til þingsályktunar verði hafnað.

Undanfarin misseri hafa fá mál fengið jafn mikla umræðu og aðildarviðræður við ESB. Kostirnir (að sækja ekki um aðild eða að sækja um aðild) liggja skýrir fyrir, en kjósendur geta reyndar illa gert sér grein fyrir afstöðu einstakra þingmanna Sjálfstæðisflokksins til kostanna. Málið mun bera hátt í kosningabaráttunni. Af hverju munu þingmenn næsta kjördæmabils þá ekki fá umboð í kosningunum til að ganga til aðildarviðræðna, líkt og þá?

Nota bene, að ganga til aðildaviðræðna við ESB er miklu léttvægara en að gerast aðili að EES-samningnum.

Þessi stefna Sjálfstæðisflokksins er enda hvorki fugl né fiskur. Götótt ábreiða yfir klofinn flokk, sem getur ekki myndað sér alvöru stefnu í einu mikilvægasta hagsmunamáli Íslendinga.