Að sögn talsmanna Fitch er íslenska hagkerfið illa undirbúið undir aukna áhættufælni á alþjóðamörkuðum og hærra vaxtastig erlendis. Jafnframt lýsir Fitch yfir áhyggjum af því að sú aðlögun sem þarf til að ná jafnvægi í viðskiptum við útlönd sé svo mikil að ólíklegt sé að slíkt takist án þess að hagkerfið gangi í gegnum tímabil lítils eða neikvæðs hagvaxtar. Efnahagsstefnan gefur aðhaldi í ríkisfjármálum lítinn gaum á kosningaári þar sem afgangur hins opinbera mun minnka í 1,1% af landsframleiðslu á árinu 2007 úr 5,3% á árinu 2006, þannig að aðlögunarbyrðin mun hvíla að mestu á peningastefnunni í formi æ hærri vaxta. Í ljósi þessa telur matsfyrirtækið Fitch aukna hættu á “harðri lendingu” sem fæli í sér mikinn og langvarandi samdrátt í eftirspurn í einkageiranum.

Úr greinargerð Fitch Ratings matsfyrirtækisins (íslenskun af greiningardeild LÍ) vegna lækkunar á lánshæfismati ríkissjóðs í dag.

Árni Páll, verðandi þingmaður Samfylkingarinnar, fjallar um viðbrögð Björgúlfs Thors Björgúlfssonar við galinni reglugerð yfirvalda um heimildir íslenskra fyrirtækja til að gera upp í erlendri mynt, á heimasíðunni sinni. Segir m.a. í pistlinum:

Nú hefur Björgólfur Thor Björgólfsson staðfest með skýrum hætti hvaða áhrif þessir fortíðarstjórnarhættir hafa á fyrirætlanir framsækins fyrirtækis á borð við Straum-Burðarás. Ræða hans á aðalfundi fyrirtækisins í dag er skelfilegur áfellisdómur yfir efnahagsstefnu ríkisstjórnarinnar og þeirri aðferðafræði sem beitt er af hálfu stjórnvalda á fyrirtækið:

[...]

Það eru innan við 70 dagar til kosninga. Samfylkingin leggur í efnahagsstefnu sinni áherslu á virðingu fyrir grundvallarreglum réttarríkisins, stöðugleika, stóriðjuhléi og aðlögun íslensks efnahagslífs að evrópskum veruleika. Við hljótum að vona að Straumur-Burðarás gefi stjórnvöldum ráðrúm til að breyta um stefnu.

Því þótt þeir búi svo vel að geta flutt og fái þannig flúið vanheilagt bandalag Davíðs og Geirs, eigum við hin engrar undankomu auðið.

Árni Helgason gerir færslu mína um geigvænlega hækkun skatttekna ríkisins að umtalsefni á bloggsíðu sinni “Hnattvæddur raunveruleiki sjálfsins?“. Hefði ég svo sem ekkert við það að athuga alla jafna, en það vill bara svo meinlega til að Árni virðist misskilja færsluna mína (og það allhrapalega). Virðist hann telja að ég sjái eitthvað að því að skatttekjur ríkisins hafi hækkað um X mikið frá 1995 til 2005. Auðvitað geri ég það ekki. Í stækkandi þjóðfélagi er fullkomlega eðlilegt að skatttekjur aukist með tíma – þó ekki nema bara á grundvelli þess að verðlag hækkar (að jafnaði) með tíma. Færslan mín fjallaði einfaldlega alls ekki um skatttekjur ríkisins sem einhverja abstrakt stærð, heldur um skatttekjur ríkisins sem hlutfall af vergri landsframleiðslu. Það er mikill munur þarna á. (meira …)

Það er ansi áhugavert að skoða hvernig heildarskattheimta ríkisins hefur breyst í tíð þessarar ríkisstjórnar og bera það saman við þróunina í öðrum löndum. Þannig jukust skattatekjur ríkisins sem hlutfall af vergri landsframleiðslu úr 31,2% í 42,4% frá 1995 til 2005, sem er ríflega 36% aukning. Ef við skoðum helstu samanburðarlöndin okkar kemur í ljós að næstmesta aukningin er hjá Norðmönnum – 9%, eða fjórum sinnum minni aukning en á Íslandi á sama tíma! Ekki má rekja þessa aukningu til mikils hagvaxtar, enda hefur t.a.m. verið gífurlega mikill uppgangur í Írlandi, þar sem hlutfallið dregst umtalsvert saman á tímabilinu. Hvað ætli Sjálfstæðismönnum sem predika ást sína á lágmarksríkinu við hvert tækifæri finnist um þessa statistík?

(Seinni tölurnar fyrir OECD og EU-15 eru frá 2004 en ekki 2005)

Í lok mars 2001 var Seðlabanka Íslands sett verðbólgumarkmið að undirlagi ríkisstjórnarinnar. Skyldi stefnt að því að verðbólga, reiknuð sem 12 mánaða breyting á vísitölu neysluverðs, yrði að jafnaði 2,5%. Voru vikmörk í fyrstu 3,5% en stiglækkuðu í 1,5% – ramminn sem miðað er við nær því frá 1-4% verðbólgu á ársgrundvelli. Það er einkar fróðlegt að skoða hvernig gengið hefur að ná þessu markmiði:

Í 34 mánuðum af 71 síðan verðbólgumarkmiðið var tekið upp hefur mistekist að halda verðbólgunni innan tilsettra marka. Það er vert að endurtaka þetta: Í rétt tæplega 50% tilvika hefur verðbólga verið utan við þau vikmörk sem ríkisstjórnin setti sér og Seðlabankanum!Það er afar hollt að hafa þetta bakvið eyrað þegar maður veltir fyrir sér hækkun félagsmálaráðherra á lánshlutfalli og fjárhæð íbúðarlána í vikunni. Það er alveg ljóst að sú aðgerð mun síður en svo hjálpa Seðlabankanum við að ná settu marki og vinnur raunar í þveröfuga átt við það sem bankinn hefur verið að gera. En það er víst allt gert fyrir atkvæðin…

Þorvaldur Gylfason, hagfræðiprófessor, skrifar afbragðsgóða grein um ójöfnuð, sem birtist í Fréttablaðinu í dag. Segir meðal annars í greininni:

Aukning ójafnaðar frá 1995 stafar m.ö.o. af ákvörðunum ríkisvaldsins um þyngri álögur á fólk með lágar tekjur og miðlungstekjur og léttari álögur á hátekjufólk og fjármagnseigendur. Þessa sér stað m.a. í frystingu skattleysismarka, sem hafa því með tímanum lækkað verulega að raungildi, og í sérmeðferð fjármagnstekna, sem bera miklu lægri skatt en launatekjur til hagsbóta fyrir hátekjumenn. [...] Nýjar áherzlur ríkisstjórnarinnar hér heima í velferðarmálum, sem birtast m.a. í ítrekuðum útistöðum hennar við aldraða og öryrkja, spegla ójafnaðarstefnu stjórnarinnar í skattamálum. Á sama tíma hefur skattbyrði almennings snarþyngzt á heildina litið: skattheimta ríkisins nam um þriðjungi af landsframleiðslunni 1985, en er nú komin upp undir helming. Og ríkisstjórnin heldur samt áfram að þræta – fyrir upplýsingar, sem hún hefur sjálf lagt fram.

Það þarf varla að taka það fram, en ég mæli hiklaust með lestri greinarinnar.